Szybkorosnące drzewa wsparciem dla gospodarki wodnej

| Ochrona środowiska |

Okazuje się, że plantacje drzew szybkiego wzrostu, mogą efektywnie wspierać gospodarkę wodną na obszarach zagrożonych długotrwałymi suszami. Jednocześnie stanowią rezerwuar surowca, który można skutecznie wykorzystać do wytwarzania bioenergii.

Problemy z nawadnianiem suchych obszarów rolnych

W suchych systemach rolnych, powszechna wymiana głęboko zakorzenionej rodzimej roślinności na płytko zakorzenione rośliny roczne, powoduje w dłuższej perspektywie odkładanie i nadbudowywanie się ilości wód gruntowych. Warto zaznaczyć, że coroczne uprawy często nie wykorzystują całości wód opadowych, co w konsekwencji prowadzi do ich gromadzenia się w glebie.

Naturalny sposób walki z zasoleniem gleby

Profesor Richard Harper z Murdoch University twierdzi, że hodowla drzew (PFT – phase-farming with trees) może pomóc zwalczyć zasolenie gleby oraz redukować nadmiar wód gruntowych. Dzięki temu w przypadku suchych systemów rolnych, możliwy jest dynamiczny wzrost ilości upraw oraz poprawa ich jakości.

Według profesora Harpera, potencjalnym rozwiązaniem może być zastosowanie w krótkim okresie czasu, rodzimych drzew o długich korzeniach, charakteryzujących się szybkim wzrostem, a następnie powrót do rolnictwa. Wykorzystanie drzew, pozwoliłyby w wystarczającym stopniu osuszyć glebę, nawet do głębokości kilku metrów.

Aby przetestować ten pomysł, wraz naukowcy przeprowadzili pięcioletnie doświadczenia na polach w pobliżu Corrigin w Wheatbelt, aby dokonać wnikliwych obserwacji, jak różne gatunki i gęstość upraw mogą pomóc obniżyć ilość wody w glebie. Trzy gatunki (Eucalyptus globulus, Eukaliptus occidentalis, Pinus radiata) i posadzono w czterech różnych zagęszczeniach (500, 1000, 2000 i 4000 na hektar) oraz w trzech lokalizacjach krajobrazowych. Zespół odkrył, że Eucalyptus occidentalis (zasadzony 4000 na hektar), najskuteczniej wykorzystywał dostępną wodę, wydobył 443-771 mm więcej wody przez cztery lata, niż jeśli to miałoby dokonać się w normalnych warunkach. Profesor Harper stwierdził, że taki wynik pozwala domniemywać, że sprawnym okazałby się system, w którym w okresie 3-4 lat rotacji drzew, możliwe byłyby efektywne uprawy w perspektywie 11-20 lat.

Czynniki odpowiedzialne za sukces upraw

Wyniki były bardzo zmienne, co sugeruje konieczność selektywnego planowania siewu czy nawadniania. Istotne jednak, że różnice w zasoleniu gleby, w tym niedobory czy nadwyżki, mogą być warunkowane przez dywersyfikację gatunków roślin oraz reorganizację upraw, choćby przez zmianę gęstości zasiewu.

„Ostrożne dostosowywanie gatunków do warunków terenowych będzie ważnym elementem wdrażania fazy upraw z systemem hodowli drzew” – podkreślił profesor Richard Harper.