Rolnicza mapa Polski

| Bez kategorii, Rynek polski |

Polskie gospodarstwa rolne stają się coraz bardziej wyspecjalizowane. Spada ich wielkość, rośnie zaś wydajność. Obserwujemy także wzrost liczby wielkopowierzchniowych gospodarstw, specjalizujących się jedynie w produkcji roślinnej.

Zboża w czołówce

Produkcja roślina stanowi dziś 40% wartości całej produkcji towarowej w Polsce. Najchętniej, polscy rolnicy uprawiają zboża (ponad 73% upraw), rzadziej rzepak (zaledwie 9% powierzchni zasiewów), kukurydzę, buraki cukrowe czy ziemniaki. Struktura upraw wykazuje duże zróżnicowanie regionalne.

Zróżnicowaniu podlega także rzecz jasna powierzchnia zasiewów. Województwa o największym udziale w powierzchni zasiewów to wielkopolskie (13,9%), mazowieckie (11,2%) i lubelskie (10%). Te trzy województwa odpowiadają za produkcję 1/3 ogólnego wolumenu ziarna. Nie są to jednak regionie o najwyższym procencie plonów z hektara. W tej kategorii prym wiodą województwa mniejsze: opolskie (163,3%), dolnośląskie (132,9%) i śląskie (111,1%).

Więcej potasu, azotu i fosforu, mniej wapnia

Zwiększenie produkcji roślin, widoczne jest chociażby przez pryzmat zwiększenia ilości zużywanych nawozów mineralnych z grupy NPK. Polscy rolnicy coraz rzadziej stosują natomiast nawozy wapniowe (ze 100kg na hektar w latach 90’ do zaledwie 33 kg w 2011 roku). Najmniej wapnia trafia do gleb województw świętokrzyskiego, małopolskiego i podkarpackiego.

Największy wzrost zużycia nawozów NPK zanotowały województwa o najbardziej intensywnej produkcji. Jedynie w nielicznych województwach na przełomie lat 2004-2011 dało się zauważyć spadek ilości stosowanych nawozów. Do województw tych należą: małopolskie, podkarpackie i świętokrzyskie. Jedynie w Małopolsce spadek ten obserwowany jest już od 2000 roku.

Dominuje produkcja zwierzęca

W polskim rolnictwie dominującym działem jest produkcja zwierzęca (prawie 55% produkcji). Jest mocno zróżnicowana terytorialnie. Produkcja trzody chlewnej skoncentrowana jest w województwach wielkopolskim oraz kujawsko-pomorskim. Zaś Podlasie, Mazowsze i Wielkopolska są dziś regionami o największym udziale pogłowia mlecznych krów i bydła.

Mniejsza ilość, lepsza jakość

W ogólnym obrazie polskiego rolnictwa widać tendencję do koncentracji i specjalizacji gospodarstw, któremu towarzyszy stopniowe zmniejszanie areałów upraw. Koncentracji ulegają gospodarstwa nastawione na produkcje zwierzęcą (trzoda chlewna, bydło i krowy mleczne), ale także zajmujące się produkcją rośliną. W gospodarstwach powyżej 100 ha wyraźnie dominują te nastawiona na produkcje rośliną, rezygnujące całkowicie z hodowli zwierząt. Rosnąca specjalizacja gospodarstw pozwala na zmniejszenie areałów upraw, przy jednoczesnym stopniowym zwiększaniu ich wydajności. Na zmianę oblicza polskiego rolnictwa miało wpływ oczywiście także wiele innych czynników, na przykład zmiany społeczne, zwiększenie świadomości ekologicznej czy informatyzacja gospodarstw.

Więcej informacji na temat znajdziecie Państwo w Raporcie „25 lat polskiego rolnictwa. Bezpieczeństwo żywnościowe w Europie”.