Rada Naukowa Centrum Kompetencji PUŁAWY

| Perspektywy i inwestycje |

W dniu 22.05. br. odbyło się kolejne posiedzenie Rady Naukowej Centrum Kompetencji „PUŁAWY”, którego tematem było m.in. omówienie tez wystąpienia podczas Europejskiego Forum Nawozowego „Fertilizers and Nutrients for Growth” zorganizowanego przez Fertilizers Europe w Brukseli.

Perspektywy na przyszłość

Według członków Rady Naukowej Centrum stanowisko to powinno wpisywać się w założenia Strategii „EUROPA 2020”. Stanowisko Komisji Europejskiej wskazuje na konieczność „zwiększenia wydajności i konkurencyjności rolnictwa, większą efektywność gospodarowania zasobami, tak aby produkcję realizować przy mniejszym zużyciu wody, energii, nawozów (głównie P i N) oraz pestycydów”. Jednak przewidywania FAO wskazują na wzrost zapotrzebowania na żywność w perspektywie do 2050 r. o 70%. Dlatego należy poszukiwać i wdrażać technologie racjonalnego wykorzystania nawozów celem lepszego gospodarowania zasobami naturalnymi oraz energią. Ale z drugiej strony należy zadbać również o zachowanie konkurencyjności gospodarki europejskiej i w tym celu należy:

• tworzyć instrumenty prawne i finansowe dla wyrównania różnic gospodarczych w regionach Unii Europejskiej oraz pozyskiwania i wykorzystywania surowców niezbędnych w produkcji nawozów,

• zachowywać potencjał produkcji nawozów celem zapewnienia niezbędnych zasobów do produkcji żywności,

• oprzeć rozwój produkcji nawozów i systemów nawożenia o innowacyjne rozwiązania oparte na wiedzy.

Jak wspierać polskie rolnictwo?

Członkowie Rady byli zgodni, że na forum europejskim powinniśmy podkreślać specyficzne warunki glebowo – klimatyczne panujące w Polsce. Należy również dążyć do uruchomienia instrumentów wspierających polskie rolnictwo (odkwaszanie gleb, dotacje na wapnowanie).

Efektywne nawożenie

Liczba ludności stale wzrasta, wg prognoz do 2050 r. będzie nas ponad 9 mld, powierzchnia gruntów ornych nie zwiększy się. Należy zatem racjonalnie wykorzystywać wodę i azot, a w Polsce wręcz należy zdecydowanie zwiększyć wykorzystanie tych składników. Wpływ na produktywność mają składniki drugoplanowe takie jak potas, fosfor i magnez. Trzeba zapewnić efektywne gospodarowanie również tymi składnikami, a także dokładnie określić zapotrzebowanie rośliny na składniki odżywcze w krytycznej fazie rozwoju.

Zmiany klimatyczne a środowisko naturalne

Nasilenie się ekstremalnych zjawisk klimatycznych powiązane ze słabym wykorzystaniem składników pokarmowych zawartych w nawozach i związane z tym przesłanki wynikające z ochrony środowiska oraz wskaźniki ekonomiczne przemawiają za wprowadzaniem zmian technologii nawożenia. Rozwiązaniem takim może być doglebowe stosowanie nawozów połączone z siewem nasion, sukcesywnym, powolnym uruchamianiu się składników pokarmowych w okresie wegetacyjnym.

Zwrócono ponadto uwagę na kilka kolejnych kwestii:

• Najgorsze gleby należałoby wyłączyć z użytkowania na cele rolnicze;

• Zwiększyć zawartość próchnicy w glebie np. poprzez inkorporację biomasy, co jest najlepszą drogą do sekwestracji węgla w glebie;

• Należy położyć większy nacisk na kwalifikacje i umiejętności menedżera rolnego;

• Zapewnić racjonalne wykorzystanie składników z masy odpadowej, z recyklingu;

• Produkcja energii odnawialnej, a co za tym idzie masowe nastawianie się na uprawę roślin energetycznych wg polskich naukowców niesie wiele zagrożeń. Rola biomasy w produkcji energii jest wyolbrzymiona.